गुरुपौर्णिमा विशेष 'प्रसादाचा मऊ आणि दाणेदार शिरा' अत्यंत पवित्र पाककृती
गुरुपौर्णिमा हा मोठा दिवस असून, यादिवशी अनेक जण सत्यनारायण पूजा देखील करतात. तसेच गुरुपौर्णिमेला भगवान श्री सत्यनारायण किंवा सद्गुरूंना दाखवण्यासाठी 'प्रसादाचा मऊ आणि दाणेदार शिरा' ही अत्यंत पवित्र पाककृती मानली जाते. हा शिरा योग्य प्रमाणात बनवल्यास अत्यंत मऊ, लुसलुशीत होतो आणि त्याचा स्वादही अप्रतिम येतो. तर चला गुरुपौर्णिमा विशेष प्रसादाच्या शिऱ्याची पारंपरिक आणि सोपी रेसिपी जाणून घेऊ या..
साहित्य-
लागणारे प्रमाण (१:१:१ प्रमाण)
रवा (बारीक किंवा मध्यम): १ कप
साजूक तूप: १ कप (किंवा पाऊण कप)
साखर: १ कप (गोड आवडीनुसार थोडी कमी-जास्त करू शकता)
दूध किंवा पाणी: ३ कप (गरम केलेले - दूध वापरल्यास शिरा अतिशय मऊ व पांढराशुभ्र होतो)
केळी: १ पिकलेले केळ (बारीक कापलेले किंवा मॅश केलेले - प्रसादाच्या शिऱ्यासाठी महत्त्वाचे)
ड्रायफूट्स: काजू, बदाम आणि मनुके (आवडीनुसार)
सुगंधासाठी: ½ चमचा वेलची-जायफळ पावडर आणि थोडे केशर (गरम दुधात भिजवलेले)
तुळशीची पाने: ३ ते ४ (नैवेद्यासाठी)
कृती-
पायरी १: ड्रायफूट्स आणि केळीची तयारी
कढईत १ चमचा तूप गरम करून त्यात काजू, बदाम आणि मनुके हलके सोनेरी रंगावर तळून बाजूला काढून घ्या. त्याच उरलेल्या तुपात पिकलेल्या केळीच्या चकत्या किंवा गर हलकासा परतून घ्या. (यामुळे केळीचा स्वाद शिऱ्यामध्ये छान उतरतो).
पायरी २: रवा भाजणे
कढईत उरलेले साजूक तूप घाला आणि त्यात १ कप रवा टाका. मंद आचेवर रवा सतत ढवळत १० ते १२ मिनिटे छान सोनेरी रंग येईपर्यंत आणि सुगंध सुटेपर्यंत भाजा. (रवा जितका चांगला भाजला जाईल, तितका शिरा मोकळा आणि मऊ होतो).
पायरी ३: गरम दूध / पाणी मिसळणे
रवा छान भाजल्यावर त्यात ३ कप उकळलेले गरम दूध (किंवा पाणी) हळूहळू घाला आणि सतत ढवळत राहा, जेणेकरून गुठळ्या (Lumps) होणार नाहीत. झाकण ठेवून २ ते ३ मिनिटे वाफ काढून घ्या, ज्यामुळे रवा दूध पूर्णपणे शोषून घेईल आणि छान फुलेल.
पायरी ४: साखर आणि सुकामेवा
रवा चांगला शिजल्यानंतर त्यात १ कप साखर, तळलेले ड्रायफूट्स, परतलेली केळी, वेलची-जायफळ पावडर आणि केशरयुक्त दूध घाला. सर्व जिन्नस व्यवस्थित एकत्र करून घ्या. साखर वितळल्यावर शिरा थोडा पातळ होईल, पण मंद आचेवर २ मिनिटे ढवळल्यावर तो पूर्ववत होईल.
पायरी ५: शेवटची वाफ आणि नैवेद्य
पुन्हा १ मिनिट झाकण ठेवून मंद आचेवर एक छान वाफ काढा. गॅस बंद करा. वरून थोडे साजूक तूप सोडा. सद्गुरूंच्या महानैवेद्यासाठी मऊ, लुसलुशीत आणि सुवासिक 'प्रसादाचा शिरा' तयार आहे! त्यावर तुळशीपत्र ठेवून श्रद्धेने नैवेद्य दाखवा.
ALSO READ: Sweet Dish चविष्ट केळीची खीर
उत्तम शिरा बनवण्यासाठी खास टिप्स:
दूध/पाण्याचे प्रमाण: १ कप रव्यासाठी ३ पट गरम द्रव (दूध किंवा पाणी) वापरल्यास शिरा थंड झाल्यावरही कडक न होता मऊच राहतो.
साखर कधी घालावी: रवा दुधात पूर्ण शिजल्यावरच साखर घालावी. आधी साखर घातल्यास रवा कच्चा राहतो.
अस्वीकरण (Disclaimer) : या लेखात दिलेली माहिती आणि उपाय सामान्य माहितीवर आधारित आहे.या माहितीची पूर्णता, विश्वासार्हता आणि अचूकता याबाबत वेबदुनिया कोणतीही हमी देत नाही. अधिक माहितीसाठी संबंधित तज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा.
Edited By- Dhanashri Naik
