संबंधित माहिती
- Cucumber Mint Chutney Recipe अतिशय पाचक, थंड आणि चविष्ट; जेवणाची चव वाढवण्यासाठी एक उत्तम पर्याय
- Onion Pickle तोंडाची चव वाढवणारे झटपट तयार होणारे 'कांद्याचे लोणचे'; एकदा खाल तर चव विसरणार नाही!
- कच्च्या कैरीपासून बनवा 5 भन्नाट पदार्थ; मुलांनाही आवडतील
- उन्हाळ्यात जेवणाची चव वाढवा! या ताजेतवाने करणाऱ्या चटण्या प्रत्येक जेवणाला बनवतील खास
- आंबट-गोड आणि तिखट अशी चटपटीत सफरचंद चटणी रेसिपी
महिनाभर टिकणाऱ्या ५ उत्कृष्ट सुक्या चटण्यांची रेसिपी लिहून घ्या
घरामध्ये भाजीला काही नसेल किंवा जेवणाची चव वाढवायची असेल, तर चटणी हा उत्तम पर्याय आहे. आज आपण महिनाभर किंवा त्याहून अधिक काळ टिकणाऱ्या ५ उत्कृष्ट सुक्या चटण्यांच्या रेसिपी पाहणार आहोत. या चटण्या तुम्ही प्रवासातही सोबत नेऊ शकता.
१. चमचमीत सुकी लसूण-खोबरं चटणी (वडापाव स्पेशल)
ही चटणी वडापावसोबत खाल्ली जाते, पण ती चपाती, भाकरी किंवा खिचडीसोबतही अप्रतिम लागते.
साहित्य: १ कप सुके खोबरे (किसलेले), १५-२० लसूण पाकळ्या (सालीसह), २ मोठे चमचे लाल तिखट, १ चमचा जिरे, चवीनुसार मीठ आणि १ चमचा तेल.
कृती: कढईत थोडे तेल टाकून लसूण पाकळ्या हलक्या गुलाबी होईपर्यंत परतून घ्या आणि बाजूला काढा. त्याच कढईत किसलेले सुके खोबरे मंद आचेवर सोनेरी रंगावर भाजून घ्या. (खोबरे करपू देऊ नका). खोबरे आणि लसूण पूर्णपणे थंड होऊ द्या. मिक्सरच्या भांड्यात भाजलेले खोबरे, लसूण, जिरे, लाल तिखट आणि मीठ एकत्र करा. मिक्सर 'पल्स मोड'वर (चालू-बंद करत) फिरवून जाडसर चटणी वाटून घ्या.
२. पौष्टिक कारळाची (खुरसणीची) चटणी
कारळाची चटणी चवीला अप्रतिम आणि आरोग्यासाठी अत्यंत फायदेशीर असते, विशेषतः हिवाळ्यात किंवा पावसाळ्यात.
साहित्य: १ कप कारळे (खुरसणी), १०-१२ लसूण पाकळ्या, २ चमचे लाल तिखट, १ चमचा जिरे, चवीनुसार मीठ.
कृती: कारळे नीट साफ करून घ्या. मंद आचेवर कढईत कारळे तडतडेपर्यंत चांगले भाजून घ्या. भाजताना छान सुवास सुटतो. कारळे एका ताटात काढून थंड करा. त्याच कढईत लसूण पाकळ्याही सुक्याच थोड्या परतून घ्या. मिक्सरमध्ये थंड झालेले कारळे, लसूण, जिरे, लाल तिखट आणि मीठ घालून मिक्सर चालू-बंद करत थोडे जाडसर वाटून घ्या. (जास्त फिरवल्यास कारळाला तेल सुटू शकते).
३. झणझणीत सुक्या पांढऱ्या तिळाची चटणी
तिळाची चटणी शरीराला उष्णता आणि कॅल्शियम देते. भाकरीसोबत ही चटणी आणि थोडे तेल अप्रतिम लागते.
साहित्य: १ कप पांढरे तीळ, २ चमचे जिरे, १०-१२ लसूण पाकळ्या, २-३ चमचे लाल तिखट, चवीनुसार मीठ.
कृती: मंद आचेवर तीळ हलके सोनेरी आणि कुरकुरीत होईपर्यंत भाजून घ्या. जिरे आणि लसूणही थोडे परतून घ्या. सर्व साहित्य पूर्ण थंड झाल्यावर मिक्सरमध्ये एकत्र करा आणि चालू-बंद करत बारीक करून घ्या.
४. गावरान शेंगदाणा चटणी
मराठवाड्यात आणि महाराष्ट्रात घरोघरी बनवली जाणारी ही सदाबहार चटणी आहे.
साहित्य: १ कप शेंगदाणे, १५ लसूण पाकळ्या, २ चमचे जिरे, २-३ मोठे चमचे काश्मिरी आणि बेडगी लाल तिखट (रंगासाठी आणि तिखटपणासाठी), चवीनुसार मीठ.
कृती: शेंगदाणे मंद आचेवर आतपर्यंत छान कुरकुरीत भाजून घ्या. त्याची टरफले (साली) काढून टाका किंवा तशीच ठेवली तरी चालेल. लसूण आणि जिरे थोडे परतून घ्या. शेंगदाणे पूर्ण थंड झाल्यावर मिक्सरच्या भांड्यात शेंगदाणे, लसूण, जिरे, तिखट आणि मीठ घाला. मिक्सर सलग फिरवू नका, नाहीतर शेंगदाण्याचे तेल निघून चटणीचा गोळा होईल. चटणी खट-खट (Pulse mode) करत वाटा, जेणेकरून ती मोकळी आणि दाणेदार होईल.
५. तोंडात पाणी आणणारी जवसाची (अळशी) चटणी
जवस हे ओमेगा-३ फॅटी ॲसिडचा उत्तम स्त्रोत आहेत. ही चटणी आरोग्यासाठी औषधी मानली जाते.
साहित्य: १ कप जवस, १/२ कप सुके खोबरे (किसलेले), १०-१२ लसूण पाकळ्या, २ चमचे लाल तिखट, १ चमचा जिरे, चवीनुसार मीठ.
कृती: कढईत जवस मंद आचेवर तडतडेपर्यंत चांगले भाजून घ्या आणि थंड करायला ठेवा. सुके खोबरे आणि लसूणही वेगवेगळे हलके भाजून घ्या. सर्व साहित्य थंड झाल्यावर मिक्सरमध्ये एकत्र करून जाडसर वाटून घ्या.
ओलावा टाळा: चटणी बनवताना वापरले जाणारे साहित्य (विशेषतः लसूण आणि खोबरे) नीट भाजून घ्या, जेणेकरून त्यातील ओलावा निघून जाईल.
पूर्ण थंड करा: कोणतेही साहित्य गरम असताना मिक्सरमध्ये वाटू नका. गरम वाटल्यास वाफेमुळे चटणीला ओलसरपणा येतो आणि ती लवकर खराब होते.
साठवणूक: चटणी नेहमी पूर्णपणे सुक्या आणि हवााबंद (Air-tight) काचेच्या किंवा प्लास्टिकच्या बरणीत भरून ठेवा.
वापरताना काळजी: चटणी काढताना नेहमी सुक्या चमच्याचाच वापर करा. ओला हात किंवा ओला चमचा लागल्यास चटणीला बुरशी येऊ शकते.
अस्वीकरण (Disclaimer) : या लेखात दिलेली माहिती आणि उपाय सामान्य माहितीवर आधारित आहे.या माहितीचीपूर्णता, विश्वासार्हता आणि अचूकता याबाबत वेबदुनिया कोणतीही हमी देत नाही. अधिक माहितीसाठी संबंधित तज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा.
Edited By- Dhanashri Naik
१. चमचमीत सुकी लसूण-खोबरं चटणी (वडापाव स्पेशल)
ही चटणी वडापावसोबत खाल्ली जाते, पण ती चपाती, भाकरी किंवा खिचडीसोबतही अप्रतिम लागते.
साहित्य: १ कप सुके खोबरे (किसलेले), १५-२० लसूण पाकळ्या (सालीसह), २ मोठे चमचे लाल तिखट, १ चमचा जिरे, चवीनुसार मीठ आणि १ चमचा तेल.
२. पौष्टिक कारळाची (खुरसणीची) चटणी
कारळाची चटणी चवीला अप्रतिम आणि आरोग्यासाठी अत्यंत फायदेशीर असते, विशेषतः हिवाळ्यात किंवा पावसाळ्यात.
साहित्य: १ कप कारळे (खुरसणी), १०-१२ लसूण पाकळ्या, २ चमचे लाल तिखट, १ चमचा जिरे, चवीनुसार मीठ.
कृती: कारळे नीट साफ करून घ्या. मंद आचेवर कढईत कारळे तडतडेपर्यंत चांगले भाजून घ्या. भाजताना छान सुवास सुटतो. कारळे एका ताटात काढून थंड करा. त्याच कढईत लसूण पाकळ्याही सुक्याच थोड्या परतून घ्या. मिक्सरमध्ये थंड झालेले कारळे, लसूण, जिरे, लाल तिखट आणि मीठ घालून मिक्सर चालू-बंद करत थोडे जाडसर वाटून घ्या. (जास्त फिरवल्यास कारळाला तेल सुटू शकते).
३. झणझणीत सुक्या पांढऱ्या तिळाची चटणी
तिळाची चटणी शरीराला उष्णता आणि कॅल्शियम देते. भाकरीसोबत ही चटणी आणि थोडे तेल अप्रतिम लागते.
साहित्य: १ कप पांढरे तीळ, २ चमचे जिरे, १०-१२ लसूण पाकळ्या, २-३ चमचे लाल तिखट, चवीनुसार मीठ.
कृती: मंद आचेवर तीळ हलके सोनेरी आणि कुरकुरीत होईपर्यंत भाजून घ्या. जिरे आणि लसूणही थोडे परतून घ्या. सर्व साहित्य पूर्ण थंड झाल्यावर मिक्सरमध्ये एकत्र करा आणि चालू-बंद करत बारीक करून घ्या.
मराठवाड्यात आणि महाराष्ट्रात घरोघरी बनवली जाणारी ही सदाबहार चटणी आहे.
साहित्य: १ कप शेंगदाणे, १५ लसूण पाकळ्या, २ चमचे जिरे, २-३ मोठे चमचे काश्मिरी आणि बेडगी लाल तिखट (रंगासाठी आणि तिखटपणासाठी), चवीनुसार मीठ.
कृती: शेंगदाणे मंद आचेवर आतपर्यंत छान कुरकुरीत भाजून घ्या. त्याची टरफले (साली) काढून टाका किंवा तशीच ठेवली तरी चालेल. लसूण आणि जिरे थोडे परतून घ्या. शेंगदाणे पूर्ण थंड झाल्यावर मिक्सरच्या भांड्यात शेंगदाणे, लसूण, जिरे, तिखट आणि मीठ घाला. मिक्सर सलग फिरवू नका, नाहीतर शेंगदाण्याचे तेल निघून चटणीचा गोळा होईल. चटणी खट-खट (Pulse mode) करत वाटा, जेणेकरून ती मोकळी आणि दाणेदार होईल.
५. तोंडात पाणी आणणारी जवसाची (अळशी) चटणी
जवस हे ओमेगा-३ फॅटी ॲसिडचा उत्तम स्त्रोत आहेत. ही चटणी आरोग्यासाठी औषधी मानली जाते.
साहित्य: १ कप जवस, १/२ कप सुके खोबरे (किसलेले), १०-१२ लसूण पाकळ्या, २ चमचे लाल तिखट, १ चमचा जिरे, चवीनुसार मीठ.
कृती: कढईत जवस मंद आचेवर तडतडेपर्यंत चांगले भाजून घ्या आणि थंड करायला ठेवा. सुके खोबरे आणि लसूणही वेगवेगळे हलके भाजून घ्या. सर्व साहित्य थंड झाल्यावर मिक्सरमध्ये एकत्र करून जाडसर वाटून घ्या.
ALSO READ: खमंग अशी जवस-तिळाची चटणी; लिहून घ्या रेसिपी
चटण्या महिनाभर टिकवण्यासाठी खास टिप्सओलावा टाळा: चटणी बनवताना वापरले जाणारे साहित्य (विशेषतः लसूण आणि खोबरे) नीट भाजून घ्या, जेणेकरून त्यातील ओलावा निघून जाईल.
पूर्ण थंड करा: कोणतेही साहित्य गरम असताना मिक्सरमध्ये वाटू नका. गरम वाटल्यास वाफेमुळे चटणीला ओलसरपणा येतो आणि ती लवकर खराब होते.
साठवणूक: चटणी नेहमी पूर्णपणे सुक्या आणि हवााबंद (Air-tight) काचेच्या किंवा प्लास्टिकच्या बरणीत भरून ठेवा.
वापरताना काळजी: चटणी काढताना नेहमी सुक्या चमच्याचाच वापर करा. ओला हात किंवा ओला चमचा लागल्यास चटणीला बुरशी येऊ शकते.
अस्वीकरण (Disclaimer) : या लेखात दिलेली माहिती आणि उपाय सामान्य माहितीवर आधारित आहे.या माहितीचीपूर्णता, विश्वासार्हता आणि अचूकता याबाबत वेबदुनिया कोणतीही हमी देत नाही. अधिक माहितीसाठी संबंधित तज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा.
Edited By- Dhanashri Naik
